وقتی پروندهٔ یک متهم همراه با کیفرخواست از دادسرا به دادگاه فرستاده میشود، قاضی دادگاه موظف است ظرف یک ماه، بدون اینکه جلسهٔ دادگاه تشکیل دهد، پرونده را ورق بزند و ببیند که آیا خودش صلاحیت رسیدگی دارد یا نه. اگر دید که صلاحیت ندارد یا اینکه تعقیب متهم به دلایل قانونی باید متوقف شود یا اصلاً نباید شروع میشد، همانجا باید تصمیم بگیرد و پرونده را مثلاً به دادگاه صالح بفرستد یا قرار منع یا موقوفی تعقیب صادر کند. اما گاهی قاضی میبیند که تحقیقاتی که در دادسرا انجام شده کامل نیست یا بعد از پایان تحقیقات، مدارک یا سرنخهای تازهای پیدا شده که باید دربارهشان تحقیق بیشتری صورت بگیرد. در این حالت قاضی دو راه دارد: یا دقیقاً مشخص کند چه کارهایی باید انجام شود و از دادسرا بخواهد که آن تحقیقات را تکمیل کند، یا خودش دست به کار شود و آن تحقیقات را انجام دهد. اگر خودش تحقیق کند، باید همان اصول و مقرراتی را رعایت کند که برای تحقیقات مقدماتی در دادسرا وجود دارد. این نکته را هم باید در نظر داشت که اگر پرونده اصلاً از دادسرا نیامده باشد و مستقیم در دادگاه مطرح شده باشد، باز هم قاضی دادگاه برای انجام تحقیقات مقدماتی باید طبق همان مقررات قانونی عمل کند.