ورشکستگی تاجر یک وضعیت حقوقی است که با حکم دادگاه بدایت (دادگاه عمومی) اعلام میشود. این اعلام میتواند به سه صورت انجام بگیرد: نخست به درخواست خود تاجر که اگر احساس کند توان پرداخت دیون خود را ندارد میتواند دادخواست ورشکستگی بدهد. دوم به تقاضای یک یا چند طلبکار که اگر طلبکاران ببینند تاجر بدهیهای خود را نمیدهد میتوانند از دادگاه بخواهند ورشکستگی او را اعلام کند. سوم به درخواست مدعیالعموم (دادستان) که نماینده جامعه است و در مواردی که منافع عمومی مطرح باشد وارد عمل میشود. نکته عملی این است که وقتی دادگاه ورشکستگی را اعلام میکند، تاجر از تصرف در اموال خود منع میشود و یک مدیر تصفیه برای رسیدگی به دیون او تعیین میگردد. طلبکاران باید مطالبات خود را به اداره تصفیه اعلام کنند تا به نسبت طلبشان از دارایی تاجر دریافت نمایند. منظور از «تاجر» در این ماده کسی است که به صورت حرفهای و به نام خود معاملات تجاری انجام میدهد. ورشکستگی فقط برای تاجران قابل اعلام است و برای غیرتاجران مقررات دیگری مانند اعسار وجود دارد.